50 jaar NAVO, 50 jaar oorlog

Tsjechen demonstreren tegen inlijving bij NAVO

50 jaar NAVO, 50 jaar oorlog
Jubileum in oorlogsstijl

In april bestaat de NAVO vijftig jaar. De NAVO maakt zich op om dit jubileum in oorlogsstijl luister bij te zetten. Terwijl de NAVO-propaganda op volle toeren draait om haar rol bij het 'beschermen van vrede en veiligheid' te benadrukken, ontwikkelt de NAVO zich tot de grootste bedreiging van de wereldvrede en blijken de enige belangen die ze dient die van de westerse multinationals. De Belgische Anti-Imperialistische Bond nam in december jl. het initiatief voor een Mars voor de Vrede, tegen de NAVO op 3 april in Brussel. Er is echter nog altijd geen toestemming voor gegeven.

Op de NAVO-top in Washington zal veel gesproken worden over de 'nieuwe taken' van de NAVO. De NAVO moet zich omvormen tot een macht die in staat is overal in de wereld interventies uit te voeren om de belangen van de multinationals te dienen. Uiteraard zal men die interventies - of beter: oorlogen - inkleden met termen als 'humanitaire acties', 'waarborgen van de vrede' en ga zo maar door. In wezen is daarmee niets nieuws onder de zon. Spraken de Nederlandse kolonialen bij hun oorlogen in Indonesië ook niet over de 'pacificatie van Atjeh, Lombok, enz.' en 'politionele acties', termen waarachter een regelrechte oorlog schuilging ten gunste van de monopolies. Nu weer spreekt men aan het Plein over de 'vredestaken' van de krijgsmacht.
De 'nieuwe', op 'vredestaken' gerichte NAVO is nog altijd de grootste kernmacht ter wereld en verklaart bereid te zijn die wapens ook te zullen gebruiken tegen welk land dan ook. Ook in Nederland liggen nog altijd NAVO-kernwapens op Volkel klaar voor gebruik. Daarnaast gebruikten de VS bij hun bombardementen in Irak en Bosnië wapens met verarmd uranium, met afschuwelijke gevolgen voor de bevolking van die landen en hun eigen militairen.

NAVO breidt haar tentakels uit
Met het wegvallen van de Sovjet-Unie en de socialistische landen in Oost-Europa zien de imperialistische machten, verenigd in de NAVO, hun kans schoon om de wereld weer her te verdelen. De NAVO onder Amerikaanse leiding vervult daarbij een belangrijke rol. Tsjechië, Polen en Hongarije werden ingelijfd bij de NAVO. Vorig jaar organiseerde het Europees opperbevel van de Amerikaanse strijdkrachten manoeuvres in Centraal-Europa, de Oekraïne en Centraal-Azië. In Kenia, Oeganda en Tanzania organiseerde de NAVO militaire oefeningen (1). Landen die in de buurt liggen van het aan grondstoffen rijke Congo. Van de drie genoemde landen is Oeganda sinds vorig jaar betrokken in een regelrechte oorlog tegen het Congo van Kabila. In de voormalige sovjetrepubliek Azerbeidzjan willen de VS een militaire basis vestigen om zo hun controle op de aardgas- en olierijkdommen in het gebied van de Kaspische Zee te verstevigen. De Amerikaanse krant New York Times schreef eind januari over die plannen: "Gezien het feit dat buitenlandse mogendheden elkaar beconcurreren in de weldra zeer rijke landen rond de Kaspische Zee; gezien het feit dat Azerbeidzjan daarvan het rijkste land is..."(1) Het gaat hier om VS-bases, niet die van de NAVO. De VS wil de olie voor zich alleen en gunt de Europeanen niets.
De tegenstellingen tussen de imperialistische machten verscherpen zich. Men is verenigd als het er om gaat de Derde Wereld hun wil op te leggen, maar verdeeld als het er om gaat de buit te verdelen. Op de Balkan strijden de VS en de Europese grootmachten om wie zeggenschap zal krijgen bij de verdere inlijving van Joegoslavië. De 'bananenoorlog' is het eerste begin van een openlijke imperialistische handelsoorlog tussen de VS en haar Europese rivalen.
In Irak gaan intussen de bombardementsvluchten bijna dagelijks door en op de Balkan dreigen de VS permanent met bombardementen om de uitbreiding van de NAVO-aanwezigheid af te dwingen. In tal van andere landen zijn de VS militair aanwezig met materieel en adviseurs, zoals in Colombia waar de VS onder het mom van de oorlog tegen de drugs massale steun verlenen in de oorlog tegen de linkse guerrilla.

Tsjechen demonstreren tegen inlijving bij NAVO
Het was geen feest in Tsjechië toen het op 12 maart officieel werd ingelijfd bij de NAVO. Overal waar 'feestelijkheden' werden georganiseerd was de opkomst laag en moesten de officiële gasten langs een haag van demonstranten, zoals bij Kasteel Praag waar de communistische jongeren (KSM) samen met andere jongerengroepen massaal aanwezig waren om te protesteren. Zelfs in het centrum van Praag, waar een door het gemeentebestuur georganiseerd 'feest met gratis bier' plaatsvond, bedroeg de opkomst slechts 300, inclusief tegendemonstranten. De steun voor toetreding voor de NAVO brokkelt snel af. Volgens een opiniepeiling bedraagt die nog maar 46 procent, een afname van 10 procent in een jaar tijd.

Duitse generaal eist wijziging grondwet
President Havel hield de Tsjechen altijd voor dat NAVO-lidmaatschap geen aantasting van de soevereiniteit inhield. De communisten bestreden dit ten stelligste, en niet ten onrechte. De Duitse generaal Naumann, die aan het hoofd staat van het militaire comité van de NAVO, eiste op 9 maart dat de Tsjechische Republiek haar grondwet zou wijzigen, zodat legering van NAVO-troepen in Tsjechië en het sturen van Tsjechische troepen naar het buitenland voor NAVO-acties mogelijk zouden worden. Havel en de sociaaldemocratische minister van Defensie Rychetsky ondersteunden deze eis onmiddellijk. Havel wil zelfs dat de beslissing over troepenzendingen niet bij het parlement komt te liggen, maar bij de regering. Deze antidemocratische opstelling kan rekenen op felle oppositie van de communisten in het parlement, en naar het schijnt ook van minstens één sociaaldemocratische minister.