NAVO stuurt doelbewust op milieuramp aan
Door Hans de Ruijter
De NAVO-bombardementen hebben niet alleen direct geresulteerd in duizenden doden en vele gewonden in Joegoslavië. De bombardementen leiden ook tot een milieuramp die nog generaties zal doorwerken en die zich niet alleen beperkt tot Joegoslavië zelf, maar de gehele Balkan en de Adriatische Zee treft.
Op 15 mei meldden Italiaanse vissers dat zij op de Adriatische Zee onontplofte NAVO-projectielen in hun netten hadden gekregen. De projectielen waren door NAVO-vliegtuigen bij hun terugkeer van een onvoltooide bombardementsvlucht boven zee afgeworpen. Op het oog lijkt dit nog een 'onschuldig' neveneffect van de bombardementen op Joegoslavië en de eventuele slachtoffers die als gevolg hiervan vallen zal de NAVO ongetwijfeld afdoen met de dooddoener "collateral damage".
Op 14 mei vertrok een delegatie van het International Action Center, waaronder Ramsey Clark en Sara Flounders, naar Joegoslavië om ter plaatse onderzoek te doen naar de (milieu)schade van de NAVO-bombardementen. De directe aanleiding voor hun missie was de erkenning door het Pentagon dat ook wapens met verarmd uranium worden ingezet in Joegoslavië.Voor hun vertrek wees Sara Flounders op de massale bombardementen op chemische en farmaceutische fabrieken, op fabrieken voor kunststoffen, raffinaderijen en andere installaties. Behalve de directe schade en slachtoffers van deze bombardementen, resulteren deze bombardementen in enorme schade voor het milieu door de giftige stoffen die hierbij vrijkomen. Miljoenen mensen en volgende generaties zullen hierdoor worden getroffen. Zo noemde Flounders het bombardement op het farmaceutische complex in Galenika, de grootste geneesmiddelenfabriek in Joegoslavië. Bij de aanval op dit civiele doelwit kwamen gevaarlijke, uiterst giftige gassen vrij, en werd de geneesmiddelenproductie voor de toekomst geschaad.
Bij de bombardementen van 15 april op het petrochemische complex in Pancevo werden ook de vinylchloridemonomeer- en de ethyleenfabriek getroffen. Grote hoeveelheden chloor, vinylchloridemonomeer en ethyleendichloride kwamen hierbij vrij. Uit angst dat bij volgende bombardementen nog meer schadelijke stoffen zouden vrijkomen hebben de arbeiders grote hoeveelheden van het kankerverwekkende ethyleendichloride in de Donau geloosd.
Het Wereldnatuurfonds meldde op 7 mei dat er een milieuramp dreigt voor de beneden-Donau en de Zwarte Zee, voor een groot deel veroorzaakt door olie dat in de Donau is gestroomd. Ongeveer 10 miljoen mensen zijn voor hun drinkwater van de Donau afhankelijk.
"Natuurlijk zijn de NAVO-bombardementen de oorzaak van direct menselijk lijden in Joegoslavië", zei Flounders, "maar we willen niet de misdadige gevolgen voor het milieu op de lange termijn verwaarlozen."
De Joegoslavische minister van Landbouw, Nedelijko Sipovac, schreef in een open brief van begin mei, dat de bombardementen leiden tot een ecologische ramp in Joegoslavië zelf, maar ook in andere delen van de Balkan, het stroomgebied van de Donau, de Middellandse Zee en de rest van Europa. Sipovac wees op een verhoogde radioactieve straling die hij weet aan het gebruik van munitie met verarmd uranium.Verarmd uranium
Pentagon-woordvoerder generaal-majoor Chuck Wald gaf op 7 mei tegenover de BBC toe dat de NAVO munitie met verarmd uranium gebruikt in Joegoslavië. De A-10 "Warthog" vliegtuigen schieten 30 mm munitie af met verarmd uranium.
Verarmd uranium is een reststof die vrijkomt bij de opwerking van uranium voor kernwapens en kerncentrales. Het is een metaal met een zeer grote dichtheid. Om deze reden wordt het toegepast in munitie om zo beter zware pantsers te kunnen doordringen.
De NAVO-militairen classificeren verarmd uranium als ongevaarlijk vanwege het 'lage' stralingsniveau, maar dat is een leugen. Wanneer granaten met verarmd uranium een pantser doorboren verbrandt het verarmde uranium en komt het giftige, radioactieve uraniumoxide vrij in de vorm van stof en rook. Wanneer mensen die deeltjes inademen of via voedsel binnenkrijgen brengen ze grote schade toe aan hun gezondheid en die van hun nakomelingen. Via de bloedbaan kan uraniumoxide zich door het hele lichaam verspreiden en via de placenta ook schade toebrengen aan de DNA van een embryo.
Tijdens de Golfoorlog werden miljoenen van dergelijke patronen afgeschoten. De gevolgen voor de bevolking waren nadien: geboorteafwijkingen, toename van het aantal kankergevallen, en andere ziektes. Ook de Amerikaanse militairen (en hun kinderen) die terugkeerden uit de Golfoorlog kregen te maken met de gevolgen van verarmd uranium.Een autonoom vergiftigd Kosovo
John Catalinotto, samen met Sara Flounders redacteur van het boek Metal of Dishonor (*) over de gevolgen van het gebruik van verarmd uranium in Irak: "Verarmd uranium is een belangrijk aspect van een dreigende milieuramp voor de regio. Het zal de verschillende nationaliteiten van het voormalige Joegoslavië treffen en kan ook zijn effect hebben in Griekenland, Bulgarije, Roemenië, Hongarije, en de Tsjechische en Slowaakse Republiek."
"De milieu-arrogantie van de NAVO-generaals toont dat hun oorspronkelijke 'humanitaire' excuus voor het bombarderen van Joegoslavië bedrog is. Ze maken de gehele regio ongeschikt voor menselijke bewoning. En ze zullen hun eigen soldaten weer vergiftigen zoals ze deden met Agent Orange in Vietnam en met verarmd uranium in Irak."De NAVO-propaganda heeft het over het recht op autonomie en bescherming van de Albanese Kosovaren tegen de 'Servische misdaden'. Wat dat betekent is duidelijk: een 'autonoom', verwoest en vergiftigd Kosovo, waarbij men voor het overleven voor decennia afhankelijk is van de 'humanitaire' NAVO.
* Sarah Flounders en John Catallinotto (ed), Metal of Dishonor: Depleted Uranium, International Action Center, 1999 (2e editie), New York.
In de vorige maand verschenen tweede, bijgewerkte editie zijn enkele nieuwe bijdragen opgenomen, waaronder een van dr. Durakovic, die nu in de Bijlmer adviseert.
Verarmd uranium treft vooral vrouwen en kinderen
De epidemioloog dr. Rosalie Bertell over verarmd uranium:
"In 1996 is deze kwestie voor het Mensenrechten Tribunaal in Genève gebracht en het Tribunaal veroordeelde het als oorlogsvoering. Zij noemde verarmd uranium een massavernietigingswapen. Ik denk dat het beter is om het een wapen voor ongerichte vernietiging te noemen maar daar bestaat geen echte term voor. Ik zeg ongericht, omdat het bij voorkeur vrouwen en kinderen treft (die niet het eerste doelwit zijn - red). Vrouwen hebben huidweefsels, bij borst en baarmoeder, die gevoeliger zijn voor radioactiviteit. Kinderen bevinden zich dichter bij de grond; zij groeien op; zij zullen meer uranium in hun botten opnemen tijdens de groei en zij hebben ook een langer leven voor zich zodat vormen van kanker die een langzame ontwikkeling kennen zich kunnen ontwikkelen."
